Nowelizacja AI Act rozporządzeniem 2026/1744

Rozporządzenie (UE) 2026/1744 z 8 lipca 2026 r., nazywane w akcie „Digital Omnibus on AI”, to pierwsza nowelizacja aktu w sprawie sztucznej inteligencji. Zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym UE 24 lipca 2026 r. i weszło w życie wyjątkowo już trzeciego dnia po publikacji, 27 lipca 2026 r., przed zasadniczą datą stosowania AI Act.

Przesunięte terminy

• Cały reżim systemów wysokiego ryzyka z załącznika III (rozdział III sekcje 1-3, czyli klasyfikacja z art. 6-7, wymogi z art. 8-15, obowiązki dostawców z art. 16-25, obowiązki podmiotów stosujących z art. 26, ocena skutków dla praw podstawowych z art. 27) przesunięto z 2.08.2026 na 2.12.2027 (art. 113 ak. 3 lit. c ppkt i). Wyjątkiem pozostał art. 6 ust. 5 (wytyczne klasyfikacyjne Komisji).
• Reżim wysokiego ryzyka dla AI w produktach regulowanych z załącznika I (art. 6 ust. 1, m.in. wyroby medyczne, maszyny, lotnictwo) przesunięto z 2.08.2027 na 2.08.2028 (art. 113 ak. 3 lit. c ppkt ii).
• Krajowe piaskownice regulacyjne. Obowiązek uruchomienia co najmniej jednej w każdym państwie przesunięto z 2.08.2026 na 2.08.2027 (art. 57 ust. 1 w nowym brzmieniu).
• Odroczenia są bezwarunkowe i opierają się na stałych datach, bez mechanizmu uzależnienia od dostępności norm zharmonizowanych, który występował w projekcie Komisji z listopada 2025 r.

Przepisy stosowane od 2 sierpnia 2026 r. mimo nowelizacji

• Obowiązki przejrzystości z art. 50 stosuje się w całości. Obejmują one informowanie o interakcji z AI, maszynowe znakowanie treści syntetycznych, informowanie o systemach rozpoznawania emocji i kategoryzacji biometrycznej, oznaczanie treści typu deepfake i tekstów publikowanych w sprawach interesu publicznego. Wyjątek dotyczy dostawców systemów generatywnych wprowadzonych na rynek przed 2.08.2026, którzy mają czas do 2.12.2026 na znakowanie z ust. 2 (nowy art. 111 ust. 4). Komisja opublikowała wytyczne w sprawie przejrzystości 20.07.2026 i potwierdziła egzekwowanie od 2.08.2026.
• Kary dla dostawców modeli ogólnego przeznaczenia (art. 101) wynoszą do 3% obrotu lub 15 mln EUR.
• Pozostałe przepisy nieobjęte wyjątkami z art. 113, m.in. baza danych UE, nadzór rynku, środki ochrony i kodeksy postępowania.

Nowe zakazy w art. 5 od 2 grudnia 2026 r.

Katalog praktyk zakazanych rośnie o dwie pozycje (art. 113 ak. 3 lit. a w nowym brzmieniu), a mianowicie generowanie lub manipulowanie realistycznymi treściami intymnymi lub seksualnymi rozpoznawalnej osoby bez jej wyraźnej zgody (ust. 1 lit. ba) oraz materiałami przedstawiającymi seksualne wykorzystywanie dzieci (lit. bb). Towarzyszą im reguły określające, kiedy zakaz obejmuje dostawcę, a kiedy podmiot stosujący (ust. 1a), oraz wyłączenie manipulacji niezwiększających ekspozycji (ust. 1b). Katalog pierwotny omówiono w komentarzu do art. 5.

Zmiany merytoryczne od 27 lipca 2026 r.

• Art. 4 (kompetencje w zakresie AI) w nowym brzmieniu. Dostawcy i podmioty stosujące podejmują środki wspierające rozwój kompetencji, a przepis wprost zastrzega, że nie wymaga zagwarantowania określonego poziomu kompetencji żadnej osobie. Komisja i państwa mają wspierać wykonanie, m.in. publikując praktyczne przykłady. Szerzej w komentarzu do art. 4.
• Nowy art. 4a ustanawia wyjątkową podstawę przetwarzania szczególnych kategorii danych osobowych w celu wykrywania i korygowania stronniczości, pod ścisłymi warunkami.
• Art. 99 (kary). Katalog środków wymienia wprost administracyjne kary pieniężne i obejmuje wszelkie naruszenia. Przy wymiarze kar uwzględnia się obok MŚP także małe spółki o średniej kapitalizacji, a kary z ust. 4 i 5 ograniczono dla nich do niższej z dwóch wartości (nowy ust. 6a). Szerzej w komentarzu do art. 99.
• Nadzór. AI Office uzyskał wyłączną kompetencję nadzorczą nad systemami opartymi na modelach ogólnego przeznaczenia tego samego dostawcy oraz systemami w największych platformach internetowych, z własnym aparatem dochodzeniowym i karnym (art. 75, nowe art. 75a-75d).
• Ułatwienia dla MŚP i małych spółek o średniej kapitalizacji. Obejmują one uproszczoną dokumentację techniczną, proporcjonalny system zarządzania jakością i priorytet w piaskownicach. Zawężono pojęcie komponentu bezpieczeństwa (art. 6 nowe ust. 1a-1c).
• Art. 50 ust. 7. Kodeksy praktyk dotyczące wykrywania i znakowania treści ocenia Komisja, która akt wykonawczy ze wspólnymi zasadami może przyjąć dopiero wtedy, gdy kodeks okaże się nieadekwatny.

Przepisy i terminy niezmienione nowelizacją

• zakazy z pierwotnego katalogu art. 5 i przepisy ogólne, stosowane od 2.02.2025;
• obowiązki dostawców modeli ogólnego przeznaczenia stosowane od 2.08.2025, ze zgodnością modeli sprzed tej daty do 2.08.2027 (art. 111 ust. 3);
• systemy wysokiego ryzyka używane przez organy publiczne, wprowadzone przed datami stosowania rozdziału III, ze zgodnością najpóźniej 2.08.2030 (art. 111 ust. 2);
• zasadnicza data stosowania 2.08.2026 jako taka (art. 113 ak. 2) oraz pierwsza pełna ewaluacja rozporządzenia w 2029 r. (art. 112 ust. 3).

Pełną tabelę dat, z datami pierwotnymi, przesunięciami i podstawą prawną każdej pozycji, zawiera zestawienie terminy prawa sztucznej inteligencji.

Źródła: rozporządzenie (UE) 2026/1744 (Dz.Urz. UE L z 24.07.2026, EUR-Lex); rozporządzenie (UE) 2024/1689 (EUR-Lex); strona polityki Komisji Europejskiej dotycząca AI Act (digital-strategy.ec.europa.eu). Treść ma charakter ogólny i nie zastępuje porady prawnej w indywidualnej sprawie.